2022 වසරේ ශ්‍රී ලංකා දේශපාලනය උඩුයටිකුරු කළ ‘අරගලය’ සමයේ රටේ පැවති අස්ථාවර තත්ත්වය හමුවේ මහා සංඝරත්නය මැදිහත් වූ ආකාරය පිළිබඳව අතිපූජ්‍ය ආචාර්ය ඕමල්පේ සෝභිත හිමියන් මෑතකදී කරුණු පැහැදිලි කළේය. ගෝඨාභය රාජපක්ෂ ජනාධිපතිවරයා රටින් පිටව ගිය අවස්ථාවේදී උද්ගත වූ බරපතළ අර්බුදය හමුවේ, රටේ පාලනය භාර ගන්නා ලෙස කථානායක මහින්ද යාපා අබේවර්ධනගෙන් ඉල්ලා සිටීමට තමන් ඇතුළු පිරිසක් කටයුතු කළ බව උන්වහන්සේ සඳහන් කළහ.
මෙම මැදිහත්වීම කිසිදු දේශපාලන පක්ෂයක් බලයට ගෙන ඒම සඳහා ගත් ක්‍රියාමාර්ගයක් නොවන බවත්, රට තුළ ඇති වීමට ගිය විනාශකාරී තත්ත්වයක් වළක්වා ගැනීමට ගත් උත්සාහයක් බවත් උන්වහන්සේ අවධාරණය කළහ. කථානායකවරයාට පෞද්ගලික බලය පැවරීමක් මෙහි අරමුණ නොවූ බවත්, රටේ ස්ථාවරත්වය උදෙසා සුදුසු පරිසරයක් නිර්මාණය කිරීම මූලික අරමුණ වූ බවත් උන්වහන්සේ වැඩිදුරටත් පැවසූහ.
එම කාලවකවානුවේදී ඉන්දීය මහකොමසාරිස්වරයා ඇතුළු රාජ්‍යතාන්ත්‍රික පාර්ශ්වයන්ගේ මැදිහත්වීම් සහ කථානායක නිල නිවසේ පැවති හමුවීම් පිළිබඳව ද විවිධ මතවාද ගොඩනැගී ඇත. විශේෂයෙන්ම කථානායකවරයාට ජනාධිපති ධුරය භාර ගන්නා ලෙස විවිධ පාර්ශ්ව බලපෑම් කළද, ඔහු එම යෝජනාව ප්‍රතික්ෂේප කිරීම රටේ අනාගතය වෙනුවෙන් ගත් තීරණාත්මක පියවරක් ලෙස බොහෝ දෙනා දකිති.
අරගලයේ පසුබිම සහ දේශපාලන වෙනස්කම් පිළිබඳව පසුකාලීනව විවිධ කෘතීන් සහ හෙළිදරව් කිරීම් සිදු වී ඇත. කෙසේ වෙතත්, සෝභිත හිමියන් පෙන්වා දෙන්නේ එදා ගත් ක්‍රියාමාර්ග හුදෙක් රටේ අරාජිකත්වය වැළැක්වීමේ අරමුණින් පමණක් සිදු වූ බවයි. මෙම සිදුවීම් මාලාව ශ්‍රී ලංකාවේ දේශපාලන ඉතිහාසයේ අතිශය තීරණාත්මක පරිච්ඡේදයක් ලෙස සටහන්ව තිබේ.
